غلطهای املایی رایج در اینترنت

این روزها به هر سایت ریز و درشتی که سر بزنید تا دلتان بخواهد غلط املایی پیدا می کنید، این موضوع در انجمن ها (forum) بیشتر دیده می شود. غیر از سایتها در برگه های امتحان دانشجویان هم اشتباهاتی به چشم می خورد. کلماتی مثل سپاسگزار و درخواست را به شکل سپاسگذار و درخاست! می نویسند. مطمئن را مطمعن! و مطمئنا را می نویسند مطمعنن! آن دیگری ادعای کتاب نوشتن دارد: در کتابش مرئی را نوشته مرعی و افزودن را نوشته افضودن. توی سایت خبری طرف نظر داده، می نویسد: مثلن تو همین ایران ما کسی حاظر نیست…(مثلا و حاضر). امروز هم که داشتم سایت دیگری را مطالعه می کردم، دیدم گزاف رو نوشته گذاف. بامزه تر از همه اینها، روزی رفتم آرایشگاه طرف دنبال کیف آرایشم می گشت، گفت فامیل شریفتون چی بود، گفتم خسروی. منشی بنده خدا هی گشت و پیدا نکرد. آخر سر خودم گشتم دیدم روی یک پرونده ای با خط نستعلیق نوشته شده آقای خصروی! گفتم شاید این باشد!

دریابیم زبان فارسی را.

از غلطهای املایی که بگذریم در صحبتها هم خیلیها متوجه آنچه می گویند نیستند؛ استادی نقل می کرد: با همکارم (آقای دکتر) رفتیم عروسی یکی از دانشجویان وقتی رسیدیم خونه طرف، گفت: فریدون برو که تا گلو رفتی تو خرخره!

یک راهنمایی گرامری: کلماتی مثل سپاسگزار و قانونگذار را چگونه درست بنویسیم؟

هر گاه در معنی گذاشتن به معنی تعیین کردن یا گذاشتن بود باید گذار استفاده کنیم مثل قانونگذار یا تاثیرگذار و اگر به معنای به جا آوردن یا انجام دادن بود (گزاردن) از گزار استفاده می کنیم: مثل نمازگزار، سپاسگزار یا خدمتگزار

هر جا هم که کم آوردید از واژه نامه برخط کمک بگیرید.

فنگلیش هم سعی کنید ننویسید، به فارسی نوشتن عادت کنید یا همان انگلیسی خالص بنویسید! تایپ کردن فارسی، زبان مادری، را باید آنقدر خوب بیاموزیم که بدون صفحه کلید فارسی، بتوانیم بنویسیم و صفحه کلید انگلیسی را بهانه نکنیم!

فارسی را پاس بداریم

Share

32 دیدگاه در “غلطهای املایی رایج در اینترنت

  1. غلط املایی به نظر من نشان دهنده هیچ چیزی نیست. من اساتید بزرگی داشتم که غلط املایی در نوشته فراوان داشتند. دوستی داشتم که به اندازه ی موهای سرش کتاب خوانده بود اما غلط املایی داشت. این مساله به سواد ربطی ندارد. غلط نگارشی است که به سواد مربوط است. اگر طرف در هر خط سه بار از که استفاده می کند باید بیاموزد. اگر می نویسد “گاهاً در توی مترو شاهد…” این چیزها باید اصلاح شود. یک غلط نگارشی ساده می تواند چندین و چند جا در یک متن خرابکاری به بار آورد. اما غلط املایی موردی است. یک اصل یا منطق ندارد که طرف منطق آن را بیاموزد و بفهمد که چرا بعضی جاها باید بنویسد کتابه و بعضی جاها باید بنویسد کتاب (کتابِ). این مساله منطق دارد و به هزار واژه ی دیگر نیز قابل تعمیم است. اما املاء معمولا اینطور نیست. حفظ کردنی است. باید طرف حافظه ی خوبی داشته باشد. می تواند سیکل باشد اما املائش از استاد ما بهتر باشد. چون حافظه ای دارد که تمام واژه ها جلوی چشمم می آیند. در ثانی چرا باید مثلا قسطنطنیه را باید اینجور بنویسد و نه غصتنطتیه یا قثتنتنیه قسطنتنیه یاغثتنتنیه و الی آخر. چرا؟ اما من می دانم چرا باید بعد ویرگول فاصله گذاشت یا قبل نقطه فاصله نگذاشت. اینها چیزهاییست که هر فردی باید بداند نه اینکه املاء درست قسطنطنیه چیست یا چه بوده است…

  2. “الان هم که توی یک سایت دیگری داشتم مطالعه می کردم…” شما نمی توانی از یک و سایت دیگری استفاده کنی. یا یک سایت دیگر، یا سایت دیگری. یک سایت دیگری نداریم. ضمن اینکه آوردن جای “که” کاملا اشتباه است. الان هم در سایت دیگری داشتم مطالعه می کردم “که” دیدم فلان. و “در سایت دیگری” خیلی بهتر از “توی سایت دیگری” است. چون شما داری بین محاوره و نگارش استاندارد پاندول می زنی.

  3. پس هنگام نسخه پیچی برای دیگران خودتان درست بنگارید! اروس از اّرِزّ در اوستا می آید و سه معنای پاک و راست و سپید را در خود دارد، به جای آن واژه نادرست و بی معنای عروس را نگاشته اید! با توضیح معنای اروس بکوشید این غلط زشت یعنی عروس پاک شود.

  4. با سلام باید عرض کنم که اتفاقا اشتباه اصلی از جانب شماست نه اونها اینکه ء در زبان فارسی معنا نداره و کاملا عربی هستش و باید با کلمات جایگزین اون رو اصلاح کرد

  5. با نام و یاد خدا و با سلام حضور محترم شما دوستان عزیز .

    بنده در اینجا با احترام به همه ی دوستان و همینطور نظرات آنها صرفا نطر خودمرو مینویسم .
    من هم از اون دست کسانی هستم که در نوشته هام تلاش کردم فارسی بنویسم ، البته اینرو تا یادم نرفته بگم که اگر اشتباهی در اینموارد رخ میده دال بر بی سواد بودن و یا نادانی افراد نیست بلکه فقط نا آگاهی در آن مورد خاص باعث چنین رخدادی میشه که بلاخره دیر یا زود برطرف میشه ، ضمن اینکه من اگر ( اکیدا رو اکیدن ) بنویسم آسیبی به شخصی یا اشکال در فهم اون متن یا نوشته ایجاد نکردم . پس خواهش میکنم با این مسائل کم اهمیت دلهای همدیگرو آزار ندیم . ( وقتی که سرباز بودم در نامه هام به خانواده زحمت رو زهمت مینوشتم . هر بار به من تذکر میدادن اما مجدد اون اشتباه رو تکرار میکردم تا اینکه بلاخره درست شد ولی هیچکس این اشتباه منرو دلیل بیسوادیم ندونست .) بماند که بنده هیچوقت آدم با سوادی نبودم و نیستم .
    بله عرض میکردم ، من هم سعی میکردم بجای مثلا مثلن بنویسم و یا بجای تماما تمامن . تا اینکه تصادفا به این سایت برخوردم و نظرات مختلفرو دیدم و سبک سنگین کردم و نهایتا استدلال مدیر سایت و یا خانم صبا و ….. رو منطقی تر دیدم و از این به بعد سعی میکنم خودم رو اصلاح کنم . دقیقا درسته . ما باید معادل واژه های وارده در زبانمان را جایگزین کنیم در غیر اینصورت بسیار مضحک بنظر میاد که بنده بجای اینکه کل اون واژه ی وارد شده رو حذف کنم بیام بخشی از اونرو اصلاح کنم .
    از اینکه وقتتونرو گرفتم عذر خواهی میکنم .
    ن . ربیعی ( پرستا )

  6. سلام به شما دوست عزیز گذاشتن تنوین در واژه هایی مثل مثلا یا فورا یا هر آنچه شما گفتید که ما در زبان فارسی تنوین و همزه نداریم اشتباه است جای تفکر بسیار دارد ، اما زبان فارسی آنچه حرف می زنیم با آنچه مي نویسم تفاوت هایی دارد ، ابتدا شما بهتر از من می دانید که رسم الخط زبان فارسی کنونی از رسم الخط زبان عربی است پس ما فارسی را با خط عربی می نویسیم و می خوانیم ، که البته خیلی بهتر از زبان پهلوی است به واقع ، اما در مورد واژه های عربی که در فارسی وارد شده اند اکثر افراد نگرانند ، در صورتی که از فارسی هم خیلی کلمات و واژه ها وارد زبان عربی شده اند ، نکته جالب اینجاست که ما زبان عربی و بسیاری از واژه های عربی را در جایگاهی غیر از جایگاه اصلی زبان مبدا به کار می بریم (توجه داشته باشید که طبق نظر شما باید می نوشتم مبدع که به معنی مخترع برداشت می شد ) مثلا می گوییم انقلاب به معنی تحول در نظام سیاسی یا اقتصادی که در عربی انتفاضه این معنی را دارد ، یا به نوعی اسلحه می گوییم مسلسل که در عربی یعنی سریال ، یا برای مناطق اطراف خودمان که در آن زندگی می کنیم می گوئیم محل که در عربی به معنی فروشگاه است ، اما …. اعراب برای تمامی واژه های مدرن معادل ساخته اند و به طرز عجیبی همه از معادل ها استفاده می کنند ، البته دلیلشان هم این است که می خواهند واژگان مورد استفاده جوری و به شکلی در قرآن موجود باشد ، اما در ایران در این خصوص مقاومت شدیدی وجود دارد ، که آنهم ریشه تاریخی عجیبی دارد ، به هر حال مثال وجود دارد که غلط رایج بهتر از درست نا آشنا ست ، مثل واژه مایملک ، که بر روی ی آن او می گیرد اما در عامه فتحه می گذارند و چه ایراد ….

  7. اینکه مثلا کلمه ی عربیه کاملا درسته
    و اگر بخواهیم از معادل فارسیش استفاده کنیم نباید بگیم مثلن
    چون هیچ معنی به خصوصی نداره
    میتونیم بگیم برای مثال
    با اینکه باز عربیه ولی حداقل برای اونایی که مشکل با تنوین دارن حل کنندس
    اصلا اگه بخواییم عربی کلا از دنیای حرف زدنای عامیانه بره باید مثل رستم و سهراب و فارسی دری حرف بزنیم
    ها ؟؟؟؟؟
    خنده دار میشه عزیزانم
    فارسی رو باید درست نوشت
    اونطور که جا افتاده
    مثلا جای جمله ی : ( سلام … تولدت مبارک … یه سوال ازت داشتم )
    باید بگیم ( درود … تولدت گرامی باد …. یک پرسش ازت داشتم )؟
    تا بخوای دونه دونه معادل پیدا کنی پیر میشی که
    فارسی رو درست تایپ کنیم
    درست بگیم
    اون طور که جا افتاده
    ممنـــــون
    البته هر کسی نظری داره و هر نظری محترم 😊

  8. البته باید به این نکته هم توجه داشت که اون شخصی که کتاب نوشته و شما می پندارید که خود را علامه ی دهر می داند یقینن برای ننوشتن “تنوین” و به کار بردن حرف” ن” دلایلی دارد که قابل تامل است… یکی از این دلایل این است که در الفبای زبان پارسی تنوین و همزه نداریم و … بهتر بود اول کمی در این باره تحقیق می کردید بعد مطلب می نوشتید

    • یعنی می فرمایید چون این دو مورد را نداریم باید لغات عربی را اشتباه بنویسیم؟ قاعده این است که اگر معادل فارسی دارند آن را بنویسیم وگرنه همان املای عربی را حفظ کنیم.
      شما که تحقیق کرده اید بفرمایید کدام منبع می گوید به جای مطمئن بنویسیم مطمعن!

      • با احترام باید عرض کنم ، طبق فرمایش شما هنگام استفاده از کلمات غیر پارسی باید دیکته ی زبان مبدا را بنویسیم(؟) در این صورت باید کلمات انگلیسی را هم با دیکته ی انگلیسی بنویسیم. برای مثال همین کلمه ی دیکته، فرانسه است باید با الفبای فرانسه و به این صورت نوشته شود (dictée) ؟ چون طبق استدلال شما کلماتی که از هر زبان وارد یک زبان دیگر می شوند باید با دیکته و الفبای زبان مبدا نوشته شوند! به نظر بنده هیچ منبع و مرجعی بالاتر از محدوده ی الفبای هر زبان نیست و شبیه بودن الفبای ما به زبان عربی نباید موجب این قبیل اشتباه ها شود… البته من مخالف استفاده از کلمات عربی، فرانسه و.. نیستم چون به دایره ی لغات زبان غنای بیش تری می بخشد و بسیاری مواقع به بیان بهتر مطالب کمک می کند…امااعتقاد دارم این کلمات باید با دیکته ی زبانی خودمان نوشته شود حتا اگر نخست در نظر خواننده عجیب و نادرست بیاید.

      • ممنون که با احترام عرض کردید. این موردی که شما می فرمایید را باید فرهنگستان تصمیم بگیرد. بنده کتاب غلط ننویسیم را خوانده ام، در این کتاب تا جایی که خاطرم هست صحبتی از حذف همزه و تنوین نشده است و جایی نگفته که مثلا را بنویسیم مثلن یا مطمئن را بنویسیم مطمعن. دقت فرمایید که اگر این کار را بخواهیم انجام دهیم، سنگ روی سنگ بند نمی شود و برای لغاتی مثل مسئول می مانیم که چه بنویسیم.

    • دوست گرامی،
      اگر بخواهیم استدلال کنیم که «چون تنوین و همزه در الفبای فارسی نیست، پس باید بنویسیم مثلن یا معمولن»، آنگاه مشکل دیگری خواهیم داشت: حروفی مانند «ع»، «ض» و «ص» نیز جزو الفبای فارسی نیستند. خوب، حالا دو واژۀ «مریز» [فعل نهی] و «مریض» [صفت] را چگونه از هم تمیز دهیم؟ یا مثلاً «حیات» و «حیاط».
      درست است که برای برخی از این واژه‌های عربی خودمان معادلِ فارسی داریم. اما همانگونه که می‌دانید گاهی ناگزیریم از این واژگان قرضیِ عربی استفاده کنیم.
      پس به نظر من، استدلال شما درست نیست.
      با احترام.

  9. من نیز با saba (صبا) هم عقیده هستم .به نظر من هنگام استفاده از کلمه های بیگانه ( عربی ، انگلیسی ) ما حق نداریم شکل اصلی کلمه را تغییر بدهیم .
    اگر زبان فارسی را روست داریم بهتر است تا جایی که امکان داره از کلمه های فارسی استفاده کنیم .
    یک نکته خیلی جالبی که وجود داره اینه که عربها و فرنگی ها هنگام استفاده از کلمه ها در زبانشان اگر نتوانند منظورشون را برسانند آنقدر ادامه می دهند و با کمک گرفتن از حرکت های بدن (دست ،پا،و…..)وهمچنین استفاده از کلمه های هم معنی و بدون استفاده از کلمه های بیگانه منظورشون را میرسانند .
    اما ما ایرانیها متاسفانه از افغانها و تاجیک ها نیز خجالت نمی کشیم چون مذهبی ها برای تظاهر بیشترسعی میکنند از کلمه های عربی و تازه به دوران رسیده ها و تازه مدرک مهندسی و پزشکی گرفته های بیسواد که قصد دارن بیسوادیشون را پنهان کنن بیشتر از کلمه های انگلیسی استفاده میکنن .
    از همه بدتر اینکه مجری یکی از برنامه های سیما بدون اینکه تخصص داشته باشه کلمه ها و اسم هایی را که در فرهنگستان به عنوان معادل کلمه های بیگانه برگزیده شده را مسخره میکرد .لطف کنید هویت ایرانی خودمون را پاس بداریم و اینقدر آویزان عربها و فرنگی ها نباشیم

  10. به نظر من شما خودت هم دچار اشتباه هستی
    بله این چیزهایی که گفتی درسته اما زبان شناسان در مورد کلمه مثلا یا مثلن چون مثلا عربی است و تنوین مربوط به حروف الفبای فارسی نیست را مثلن درست میدانند نه مثلا

  11. سلام در مورد کلماتی مثل “مثلا” که تنوین عربی دارند، عده ای جدیدا و به عمد به جای “اً” از “ن” استفاده می کنند و خیلی هم مفتخرن به این عمل. خودم شخصا از این حرکت خوشم نمیاد، نظر شما چیه ؟

    • من هم از آن دسته “بی سوادانی” هستم که به عمد و با کمال افتخار به جای “حتی” می نویسم “حتا”، به جای “کبری” می نویسم “کبرا”، و هر زمانی هم که مجبور می شوم بنویسم “مثلا” یا “بعدا”، می نویسم “مثلن” یا “بعدن”. درسهای زبان و زبانشناسی و ویرایش و ترجمه و بسیاری چیزهای دیگر را هم خوانده ام… ای دوستان من، بیاییم کمی به خود آییم و واقعیت را ببینیم: در پارسی، “کبری” خوانده می شود “cobri” و نه “cobra”! شما اسمتان را می نویسید “Mostafi” و نه “Mostafa”… حالا هر گونه که می خواهید بخوانیدش! پس بیایید قدری از خود هویت نشان دهیم و شجاعت به خرج دهیم و این گونه واژه های بیگانه را همان گونه که در زبان مقصد ادا می شوند بنویسیم. دورویی و از خود بیگانگی تا کی؟!

      • این نظر هم جای تامل دارد و البته جایش در فرهنگستان است که اگر مصوب شد همه اینگونه بنویسیم، نه اینکه یکی مثلن بنویسد و دیگری مثلا.

      • دوست بی سواد گرامی
        کلماتی که شما فرمودید عربی هستند و فارسی نیستند بنابراین شما برای آنکه دچار تزلزل هویت نشوید یا باید از کلمات کاملاً فارسی استفاده فرمایید یا اگر از کلمات عربی استفاده می کنید با همان رسم الخط عربی آنها را بنویسید. زبان فارسی و عربی مانند شیر ور شکر به هم آمیخته شده اند و این مطلب باعث غنای بیشتر زبان فارسی شده است. همانطور که شما از همین کامپیوتر و سایر محصولات خارجی به علت خارجی بودنشان بدتان نمی آید و برای رفاه حال خود استفاده می کنید به آسانی می توانید از زبان نیز به طور صحیح استفاده کنید.
        پس بهتر است یا کلمات عربی وارد شده در زبان فارسی را به همان شکل اصلی بنویسید و یا از کلمات فارسی استفاده کنید. مثلاً به جای همین “مثلاً” بگویید “برای نمونه” یا عباراتی مشابه که با متن شما همخوانی داشته باشد.
        موفق باشید.

  12. سلام . من هم در این مورد مطلبی در وبلاگم نوشته بودم . بعد دیدم شما قبل از من به این مورد اشاره کرده اید .
    آماری که من داشتم با سرچ بوسیله گوگل نشان میداد که 15000 مورد میخوام یا میخواهم را “میخام ” نوشته اند و همین لغت مثلا را 632 مورد غلط نوشته اند . .
    البته برای وبلاگ نویسهای جوان میتوانیم بگویییم که سواد کم دارند و باید مطالعه بیشتر کنند و دقت زیاد تر . ولی گاهی سایتهای معتبر خبری هم در این مورد اشکالاتی دارند که اگر بخواهید برایتان ارسال میکنم .
    ضمن تشکر از توجه شما به این مسئله حساس از اینکه با سایت شما آشنا شدم خوشحالم .
    خدا نگهدار
    http://edu1.emodiran.com

  13. @ابراهیمی
    از لطف شما متشکرم آقای ابراهیمی
    اینقدر فهمیدم که از دانشگاه فردوسی مشهد برایم نظر ارسال کرده اید، لیکن بیشتر نه!

    برایتان آرزوی توفیق می کنم.

  14. Ba Salaam
    Dear Dr.Khosravi
    Thank you for your nice writing.
    I appreciate your efforts and hand-writings as a Master in university.
    I am writing to you to ask you “please continue” . Because there are a few people that write sth about day-life and routine issues while they are in academic environment and specialy in Master chair.
    BTW, I dont bother you more and put an end to this letter here.
    Best Regards,
    E.E

    P.S. Dont search in your mind, you can not guess who am I.

  15. البته 1 سري هم فكر مي كنن عوامي كه انگليسي نمي دونن و به اصطلاح خودشون بي كلاسن از گوشي فارسي و…. استفاده مي كنن…. واقعا تاسف داره…

    اما هميشه به تمامي دوستان و شاگردام ميگم هرچقدرم كه انگليسيم خوب باشه با افتخار تمام فارسي تايپ مي كنم و تمامي وسايلم فارسي خواهد بود….

    پاينده باد پارسي جان ما

  16. آخ آخ آخ …. آخ از اين فينگليش كه من چقدر ازين رسم الخط مزخرف متنفرم!!!! پيامك هاي فينگليش رو با اكراه تمام مي خونم و به هيچ عنوان فينگليش تايپ نمي كنم مگه اينكه انگليسي بخوام تايپ كنم… تمامي آرشيوم تو لپ تاپم هم فارسيه گوشيم فارسيه… تمامي آرشيو آهنگام با مشخصات خواننده و غيره هم فارسيه!!!! در حدي كه كسايي كه عادت ندارن براشون سخته!!!
    اما درمورد غلط املايي بايد بگم كه املام ضعيفه اما اين چيزايي كه شما گفتي واقعا نمي دونم چيه!!!!!!

    من هر وقتي به يه كلمه سخت مي رسم از تو گوگل راحتر پيدا مي كنم اما واسه معني كلمات هميشه ميرم دهخدا….

    خلاصه اينكه اين وضع نشد…. بايد يه جوري اين انگليسي رو از فارسي جونمون جدا كنيم….

    1 چي بگم اين رو دلم خيلي سنگيني مي كنه… 1 بار يكي از هم دوره اي هاي زبانم وقتي داشت هاردم رو زير و رو مي كرد… وقتي كه ديد تمومش فارسيه… گفت اه اه چه هارد زشتي داري!!!!!!!!!!!!!!!!‌ خيلي خيلي به ايراني بودنم بر خورد……

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *